Πρωτόγνωρες σκηνές εκτυλίσσονται στο Davos της Ελβετίας, όπου βρίσκεται σε εξέλιξη από τις 19 έως τις 23 Ιανουαρίου το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ (WEF), η ετήσια σύναξη της παγκόσμιας ελίτ.
Εκεί που πολυδισεκατομμυριούχοι, πολιτικοί και CEOs, ανάμεσα σε πρωινά με σαμπάνια, παιχνίδια σκουός και κλειστές λέσχες ισχύος, συζητούσαν για την «καταπολέμηση της φτώχειας» και την «κλιματική αλλαγή», πλέον έντρομοι αντιλαμβάνονται πως ο κόσμος αλλάζει βίαια και δεν μπορούν να κάνουν τίποτε για να αλλάξουν τα πράγματα.
Αυτήν τη φορά, όμως, το Davos δεν θυμίζει γιορτή εξουσίας.
Η ατμόσφαιρα είναι βαριά, τεταμένη και γεμάτη φόβο.
Αιτία: οι ευθείες απειλές του προέδρου των ΗΠΑ Donald Trump να καταλάβει τη Γροιλανδία και να επιβάλει δασμούς και κυρώσεις σε όποιον αντισταθεί στα αμερικανικά σχέδια.
Οι δυτικές ελίτ μοιάζουν απολύτως αποπροσανατολισμένες.
Και ο ίδιος ο Trump δεν κρύβει ότι απολαμβάνει την αδυναμία τους, εξευτελίζοντάς τες σε δημόσια θέα.
Το μήνυμα από την Ουάσινγκτον είναι ξεκάθαρο και αμείλικτο: η παγκοσμιοποίηση, το θεμέλιο πάνω στο οποίο χτίστηκαν αμύθητες περιουσίες, τελείωσε.
Φιάσκο πολυτελείας: 250.000 δολάρια για χάος
Η αλήθεια είναι πως η αλαζονεία των ελίτ είχε φτάσει σε πρωτόγνωρα επίπεδα, και μάλλον ο τυφώνας Trump λειτουργεί ως Νέμεση…
Η συμμετοχή στο Davos κοστίζει έως και 250.000 δολάρια, ποσό που μόνο οι υπερπλούσιοι μπορούν να αντέξουν.
Όμως ούτε τα χρήματα, ούτε το κύρος προστάτευσαν το φόρουμ από αλλεπάλληλες γκάφες.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα: 200 συμμετέχοντες αποκλείστηκαν από σύνοδο για την καινοτομία επειδή δεν έλαβαν τα απαραίτητα διαπιστευτήρια, παρότι είχαν πληρώσει.
Ακόμη πιο ντροπιαστικό ήταν το επεισόδιο με τις σημαίες στο συνεδριακό κέντρο του WEF: η βρετανική σημαία αποδείχθηκε μεγαλύτερη από τις υπόλοιπες και χρειάστηκε να αντικατασταθεί άρον άρον, ώστε να μην προσβληθούν τα μέλη της αμερικανικής αντιπροσωπείας.
Πέρα όμως από τα παραπάνω, το πιο σημαντικό είναι ότι οι Ευρωπαίοι ηγέτες υπέστησαν τα μεγαλύτερα πλήγματα.
Ο Donald Trump άρχισε τις επιθέσεις πριν καν πατήσει το πόδι του στο Davos.
Στόχος του πρώτα ο Γάλλος πρόεδρος Emmanuel Macron, ο οποίος αρνήθηκε να συμμετάσχει στο λεγόμενο «Συμβούλιο Ειρήνης», τη νέα πρωτοβουλία του Trump για την επίλυση διεθνών συγκρούσεων.
Η απάντηση ήταν ακαριαία: ο Trump δήλωσε ότι ο Macron δεν είναι ευπρόσδεκτος και προειδοποίησε ότι, αν συνεχίσει την «εχθρική ρητορική», η Γαλλία μπορεί να αντιμετωπίσει δασμούς 200%.
Πανικόβλητος, ο Macron έστειλε επιστολή συγγνώμης, την οποία ο Trump δημοσιοποίησε αμέσως, παραβιάζοντας κάθε διπλωματικό πρωτόκολλο.
Ακολούθησαν ειρωνικά σχόλια για τον Βρετανό πρωθυπουργό Keir Starmer:
«Όταν είμαι μπροστά τους είναι ευγενικοί.
Όταν δεν είμαι, είναι λίγο αγενείς», είπε χλευαστικά ο Trump.
«Η παγκοσμιοποίηση απέτυχε»
Το τελειωτικό χτύπημα ήρθε από τον υπουργό Εμπορίου των ΗΠΑ Howard Lutnick, ο οποίος δήλωσε ξεκάθαρα στο ακροατήριο του Davos:
«Η παγκοσμιοποίηση απέτυχε.
Άφησε πίσω της την Αμερική και τους εργαζομένους της.
Δεν θα συνεχιστεί».
Ο Lutnick τόνισε ότι οι ΗΠΑ δεν ήρθαν στο Davos για να διατηρήσουν το status quo, αλλά για να το αλλάξουν, προωθώντας το μοντέλο America First και καλώντας και άλλες χώρες να το εξετάσουν.
Μίλησε για ένα οικονομικό σύστημα που μετέφερε θέσεις εργασίας στο εξωτερικό, αναζητώντας το φθηνότερο εργατικό κόστος, αποδυναμώνοντας τις ίδιες τις δυτικές κοινωνίες.
Δίπλα του βρίσκονταν η Καναδή υπουργός Οικονομικών François-Philippe Champagne και η Βρετανίδα υπουργός Οικονομικών Rachel Reeves, η οποία παραδέχθηκε ότι, όσο ελκυστική κι αν είναι η εθνική αυτάρκεια, ακόμη και οι μεγάλες χώρες εξαρτώνται από άλλους.
Γροιλανδία: Ο νέος πυρήνας της σύγκρουσης
Οι απειλές του Donald Trump για την προσάρτηση της Γροιλανδίας δεν είναι ούτε επικοινωνιακό τέχνασμα ούτε διαπραγματευτικός ελιγμός. Είναι ωμή γεωπολιτική πράξη ισχύος.
Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ξεκάθαρα ότι είναι 100% αποφασισμένος να επιβάλει συντριπτικούς δασμούς στην Ευρώπη, εάν δεν υπάρξει συμφωνία για το μεγαλύτερο νησί του πλανήτη. Το μήνυμα ήταν αδιαπραγμάτευτο: είτε η Ευρώπη υποχωρεί, είτε πληρώνει το τίμημα.
Η δήλωση του εκπροσώπου του Κρεμλίνου, Dmitry Peskov, ότι «ο Trump θα γράψει παγκόσμια ιστορία», λειτούργησε σαν ηλεκτροσόκ στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.
Η Ευρώπη πάγωσε. Όχι μόνο επειδή κατάλαβε ότι η Γροιλανδία έχει μετατραπεί σε κεντρικό πεδίο της νέας παγκόσμιας σύγκρουσης, αλλά επειδή συνειδητοποίησε ότι βρίσκεται εκτός παιχνιδιού.
Σύμφωνα με τους Financial Times, οι ηγέτες της ΕΕ πανικοβλήθηκαν. Πέταξαν στα σκουπίδια τα σχέδια για την Ουκρανία, εγκατέλειψαν την πρόταση των 800 δισ. δολαρίων για την ανοικοδόμησή της και άρχισαν να συζητούν εσπευσμένα την επιβολή δασμών ύψους 93 δισ. ευρώ στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η απάντηση του Trump ήταν περιφρονητική. Γέλασε και προανήγγειλε τεράστιους δασμούς σε προϊόντα από τη Δανία, τη Γερμανία, τη Μεγάλη Βρετανία, τη Νορβηγία, τη Σουηδία, τη Γαλλία, την Ολλανδία και τη Φινλανδία, κατηγορώντας τις χώρες αυτές ότι παίζουν «επικίνδυνα παιχνίδια» στέλνοντας στρατιωτικά αποσπάσματα στη Γροιλανδία.
Την ίδια στιγμή, το Davos παρακολουθεί πλέον χωρίς προσχήματα τη διάλυση της δυτικής αρχιτεκτονικής ασφαλείας.
Ο πρώην Γενικός Γραμματέας του NATO, Anders Fogh Rasmussen, προειδοποίησε ότι «το μέλλον του NATO και η παγκόσμια τάξη όπως τη γνωρίζουμε διακυβεύονται» και χαρακτήρισε την κατάσταση «εξαιρετικά επικίνδυνη».
Δεν ήταν υπερβολή· ήταν ομολογία αδυναμίας.
Η Ursula von der Leyen, σε μια εικόνα που δύσκολα θα ξεχαστεί, παρακάλεσε δημοσίως τον Trump να μην επιβάλει νέους δασμούς στην Ευρώπη, χαρακτηρίζοντάς τους «λάθος».
Όμως οι εκκλήσεις δεν συνοδεύονταν από σχέδιο, στρατηγική ή αντίβαρο ισχύος.
Η Ευρώπη δεν έχει απαντήσεις. Έχει μόνο φόβο.
Vasiliev: «Η Ευρώπη μπαίνει στο πιο ντροπιαστικό κεφάλαιο της Ιστορίας της»
Το Bankingnews μίλησε με τον κορυφαίο Ρώσο αναλυτή Vladimir Vasiliev, ο οποίος δεν μάσησε τα λόγια του.
Κατά τον ίδιο, η επίθεση του Trump δεν αφορά επιμέρους χώρες, αλλά την ίδια την Ευρωπαϊκή Ένωση ως οικονομική και πολιτική κατασκευή.
Η Γροιλανδία, υπογράμμισε, έχει γίνει η «νέα Ουκρανία», το νέο σημείο πάνω στο οποίο αναδιατάσσεται ο παγκόσμιος χάρτης ισχύος.
Ο Trump, σύμφωνα με τον Vasiliev, «βάζει την Ευρώπη στη θέση της», απογυμνώνοντας την ευρωπαϊκή ελίτ από κάθε ψευδαίσθηση στρατηγικής αυτονομίας.
Προχωρώντας σε ιστορικούς παραλληλισμούς, συνέκρινε τη σημερινή ηγεσία με τους Neville Chamberlain και Édouard Daladier πριν από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και προειδοποίησε ότι τα ονόματα Emmanuel Macron, Keir Starmer, Ursula von der Leyen και Kaja Kallas θα καταγραφούν στην Ιστορία ως συνώνυμα παρακμής, αδυναμίας και πολιτικής ταπείνωσης.
Στη νέα παγκόσμια αρχιτεκτονική που διαμορφώνεται, ο Trump δεν κρύβει τις προθέσεις του.
Βλέπει την Ευρώπη όχι ως σύμμαχο, αλλά ως κύριο αντίπαλο. Αναζητά ειδικές συμφωνίες με τη Ρωσία, εξετάζει ανοιχτά την επανένταξη της Μόσχας στο σχήμα της G7 και θεωρεί την Κίνα τον υπ’ αριθμόν ένα γεωπολιτικό εχθρό των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η Ρωσία, από την πλευρά της, στηρίζει έμμεσα τις κινήσεις του Trump στη Γροιλανδία, ενώ ο ίδιος ο Αμερικανός πρόεδρος έχει ξεκαθαρίσει προς τους Ευρωπαίους ηγέτες ότι αν θέλουν να συνεχίσουν να στηρίζουν τον Volodymyr Zelensky, μπορούν να το κάνουν μόνοι τους.
«Δεν θα έχω καμία σχέση με αυτό», φέρεται να τους είπε, κλείνοντας οριστικά τον κύκλο των ψευδαισθήσεων.
Το τέλος του Davos όπως το ξέραμε
Μετά την αποχώρηση του Klaus Schwab και την ανάληψη ρόλου από τους Larry Fink και André Hoffmann, το Davos δεν είναι πια το ίδιο.
Ο ίδιος ο Fink, άλλοτε φανατικός ιεροκήρυκας της κλιματικής ατζέντας, έχει εγκαταλείψει τη ρητορική του παρελθόντος, έχει στηρίξει τον Trump και έχει χρηματοδοτήσει έργα στον Λευκό Οίκο.
Το μήνυμα είναι αμείλικτο: ακόμη και οι πιο ισχυροί παγκοσμιοποιητές προσαρμόζονται για να επιβιώσουν.
Το Davos 2026 δεν είναι απλώς ένα ακόμη οικονομικό φόρουμ. Είναι το σκηνικό όπου η παγκοσμιοποίηση αντικρίζει, χωρίς φίλτρα και χωρίς άλλοθι, τη γεωπολιτική της παρακμή. Όχι με κραυγές. Όχι με διακηρύξεις. Αλλά με μια εκκωφαντική, ιστορική σιωπή.
Chevalier Noir
www.bankingnews.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια :
Δημοσίευση σχολίου