Μια νέα εποχή στη ναυτική κυριαρχία εγκαινιάζουν οι Ηνωμένες Πολιτείες με την ένταξη σε υπηρεσία του Orca XLUUV, του μεγαλύτερου μη επανδρωμένου υποβρυχίου του Αμερικανικού Ναυτικού, που επαναπροσδιορίζει τις δυνατότητες αυτόνομης δράσης στα βάθη των ωκεανών.
Με μήκος που αγγίζει τα 26 μέτρα, το συγκεκριμένο σκάφος δεν είναι απλώς ένα drone, αλλά μια αυτόνομη υποβρύχια πλατφόρμα ικανή να περιπολεί για μήνες ολόκληρους χωρίς την ανάγκη ανθρώπινης παρέμβασης ή σκάφους υποστήριξης.
Τεχνολογική υπεροχή και ακτίνα δράσης 12.000 χιλιομέτρων
Η καρδιά του Orca, προϊόν συνεργασίας της Boeing και της Huntington Ingalls Industries.
Η Boeing ανέλαβε το συμβόλαιο το 2019 και το πρώτο πρωτότυπο Orca έκανε την εμφάνισή του το 2023, ενώ τρία ακόμη σκάφη κατασκευάζονται στην Καλιφόρνια.
Το Orca χτυπά με ένα υβριδικό σύστημα πρόωσης.
Αυτή η διάταξη του επιτρέπει να διανύει την αδιανόητη απόσταση των 12.000 χιλιομέτρων, ξεπερνώντας κάθε προκάτοχό του.
Στο εσωτερικό του, η τεχνολογία αιχμής κυριαρχεί:
Μπορεί να μεταφέρει εξοπλισμό έως και 8 τόνων, ο οποίος προσαρμόζεται ανάλογα με την αποστολή (αισθητήρες, νάρκες ή άλλα οπλικά συστήματα).
Χρησιμοποιεί εξελιγμένα αδρανειακά συστήματα και αλγόριθμους Kalman σε συνδυασμό με Doppler Velocity Logs, επιτρέποντάς του να γνωρίζει τη θέση του με ακρίβεια εκατοστών, ακόμα και σε περιοχές όπου τα σήματα GPS είναι ανύπαρκτα.
Συνδυάζει μπαταρίες λιθίου για αθόρυβη υποβρύχια πλεύση και πετρελαιοκινητήρες που επαναφορτίζουν το σύστημα κατά την ανάδυση.
Το οπλοστάσιο του αόρατου κυνηγού: Αισθητήρες και φονικά φορτία
Οι πληροφορίες για το οπλοστάσιο και τους αισθητήρες του Orca XLUUV αποκαλύπτουν ένα σκάφος που έχει σχεδιαστεί για να αποτελέσει τον «ελβετικό σουγιά» των βυθών.
Το κλειδί της επιτυχίας του κρύβεται στη σπονδυλωτή (modular) κατασκευή του, η οποία του επιτρέπει να αλλάζει ρόλο μέσα σε λίγες ώρες.
1. Ο Χώρος φορτίου (Payload bay)
Το Orca διαθέτει ένα κεντρικό τμήμα μήκους περίπου 10 μέτρων, το οποίο είναι εντελώς παραμετροποιήσιμο.
Σε αντίθεση με τα παραδοσιακά υποβρύχια, ο χώρος αυτός μπορεί να φιλοξενήσει:
Έξυπνες νάρκες (Hammerhead): Το Orca μπορεί να ποντίσει νάρκες που παραμένουν στον βυθό και ενεργοποιούνται μόνο όταν εντοπίσουν το ακουστικό αποτύπωμα συγκεκριμένου εχθρικού στόχου.
Μικρότερα drones: Λειτουργεί ως «μητρικό σκάφος» (mothership), εξαπολύοντας μικρότερα τηλεκατευθυνόμενα οχήματα (UUVs) για εξερεύνηση στενών περασμάτων ή ναρκοπεδίων.
Πυραυλικά συστήματα: Αν και ακόμη σε στάδιο δοκιμών, εξετάζεται η δυνατότητα εκτόξευσης αντιαεροπορικών πυραύλων ή πυραύλων κρουζ από την ημι-βυθισμένη θέση του.
2. Αισθητήρες και ηλεκτρονικά «μάτια»
Για να μπορεί να επιχειρεί αυτόνομα, το Orca είναι εξοπλισμένο με την τελευταία λέξη της τεχνολογίας αισθητήρων:
Synthetic aperture Sonar (SAS): Επιτρέπει τη χαρτογράφηση του βυθού με φωτογραφική λεπτομέρεια, εντοπίζοντας ακόμα και καλώδια τηλεπικοινωνιών ή μικρές ανωμαλίες στο έδαφος.
Ηλεκτρο-οπτικοί αισθητήρες: Όταν αναδύεται, χρησιμοποιεί ιστούς με κάμερες υψηλής ευκρίνειας και θερμικούς αισθητήρες για την αναγνώριση πλοίων επιφανείας.
Συστήματα ESM (Electronic Support Measures): Μπορεί να «ακούει» και να αναλύει τα εχθρικά ραντάρ και τις επικοινωνίες χωρίς να γίνεται αντιληπτό.
Η μάχη των υπερδυνάμεων στον βυθό - Η σύγκριση με Ρωσία και Κίνα
Το Orca δεν παίζει μόνο του στη διεθνή σκακιέρα, αλλά η θέση του είναι κυριαρχική σε σύγκριση με τους ανταγωνιστές του:
Ενώ όμως, η Κίνα επενδύει μαζικά σε δίκτυα αισθητήρων και μικρότερα UUVs (όπως το HSU-001) για την επιτήρηση της Θάλασσας της Νότιας Κίνας, το Orca προσφέρει στις ΗΠΑ τη δυνατότητα «μόνιμης παρουσίας» σε οποιοδήποτε σημείο του πλανήτη.
Από την άλλη, το ρωσικό Poseidon είναι ένα όπλο στρατηγικής κρούσης (πυρηνική τορπίλη), ενώ το Orca είναι ένα πολυεργαλείο πληροφοριών και πολέμου που μπορεί να εκκινεί απευθείας από πολιτικά λιμάνια, μειώνοντας το κόστος και το ρίσκο εντοπισμού.
Συνοπτικά, ενώ το Orca εστιάζει στην πολυμορφικότητα, οι ανταγωνιστές των ΗΠΑ ακολουθούν διαφορετικές φιλοσοφίες:
Το Ρωσικό «Poseidon»: Η Πυρηνική Απειλή
Το ρωσικό ανάλογο δεν είναι ένα εργαλείο συλλογής πληροφοριών, αλλά ένα όπλο στρατηγικής κρούσης.
Είναι ουσιαστικά μια τεράστια πυρηνοκίνητη τορπίλη.
Διαφορά: Το Orca είναι αμυντικό/επιθετικό πολυεργαλείο, ενώ το Poseidon είναι σχεδιασμένο για να προκαλεί «ραδιενεργά τσουνάμι» σε παράκτιες πόλεις.
Τα Κινεζικά «Σμήνη» (HSU-001)
Η Κίνα, αν και αναπτύσσει το HSU-001 (ένα μεγάλο UUV), φαίνεται να ποντάρει στην ποσότητα.
Διαφορά: Η κινεζική στρατηγική βασίζεται σε μεγάλο αριθμό φθηνότερων drones που λειτουργούν ως δίκτυο, ενώ το Orca είναι μια πανάκριβη, αυτόνομη μονάδα που μπορεί να πάρει κρίσιμες αποφάσεις μόνη της χάρη στην τεχνητή νοημοσύνη.
Το πρόγραμμα Orca, ξεκίνησε ως επείγουσα ανάγκη για ένα υποβρύχιο σύστημα τοποθέτησης ναρκών, ύστερα από αίτημα της Αμερικανικής Διοίκησης Ινδο-Ειρηνικού.
Χρησιμεύει ιδιαίτερα για την τοποθέτηση ναρκών σε περιοχές όπως η Ταϊβάν, όπου τα ρηχά νερά και η επικίνδυνη ακτογραμμή αποτελούν ιδανικό πεδίο για υποβρύχιο πόλεμο.
Οι αναλυτές τονίζουν ότι οι νάρκες αποτελούν «χαμηλού κόστους τρόπο να διαταράξουν τα στρατιωτικά σχέδια της Κίνας, αυξάνοντας τον κίνδυνο αποτυχίας τους».
Η Orca θα μπορούσε επίσης να επιτεθεί σε κινεζικά υποβρύχια, παρέχοντας πλεονέκτημα στις ΗΠΑ για την αντιμετώπιση των πυρηνικών και συμβατικών υποβρυχίων της Κίνας, ειδικά των νέων πυραύλων JL-3 που μπορούν να απειλήσουν στόχους στις ΗΠΑ.
Αυτή η πλατφόρμα δίνει τη δυνατότητα στο Ναυτικό να επεκτείνει το φάσμα δράσης των επανδρωμένων δυνάμεών του, επιτρέποντάς τους να επικεντρωθούν σε άλλες κρίσιμες αποστολές.
Σχεδιασμένο για τις ανάγκες της Ταϊβαν αλλά με δυνατότητα χρήσης ως και στην... Αρκτική
Βάσει των παραπάνω φαίνεται πως το Orca έχει πολλαπλές χρήσεις για την αποτροπή της Κίνας.
Το κάθε σκάφος θα είναι εξοπλισμένο για την κρυφή τοποθέτηση ναρκών στη θάλασσα, εάν επιδεινωθεί μια κρίση.
Τα ρηχά νερά και η επικίνδυνη ακτογραμμή της Ταϊβάν είναι ιδανικά για πόλεμο ναρκών, που αποτελεί «έναν οικονομικά αποδοτικό τρόπο να παρεμβληθεί στα στρατιωτικά σχέδια της Κίνας, αυξάνοντας τον κίνδυνο αποτυχίας», όπως σχολιάζει μια ομάδα αναλυτών.
Εξίσου σημαντικό είναι ότι, σύμφωνα με το Ναυτικό, το Orca μπορεί να εκτελέσει περίπλοκες υποβρύχιες εργασίες τοποθέτησης ναρκών, οι οποίες κανονικά θα απαιτούσαν επανδρωμένο υποβρύχιο.
Η μεγάλη αυτονομία του, του επιτρέπει να επιχειρεί για μεγάλα χρονικά διαστήματα σε απαιτητικά υποβρύχια περιβάλλοντα, με πολύ χαμηλότερο κόστος από μια επανδρωμένη πλατφόρμα και με μικρότερο κίνδυνο για τα πληρώματα.
Όπως δήλωσε η CNO Franchetti στο CSIS, «γνωρίζουμε ότι πρέπει να υιοθετήσουμε ρομποτικές, οικονομικότερες, αυτόνομες τεχνολογίες για να επεκτείνουμε την εμβέλεια και τη θανατηφόρα αποτελεσματικότητα του στόλου μας».
Το Orca έχει επίσης τη δυνατότητα να αναλάβει άλλες κρίσιμες αποστολές, όπως τον εντοπισμό κινεζικών υποβρυχίων.
Η αμερικανική στρατηγική στηρίζεται στο πλεονέκτημα στον υποβρύχιο τομέα για να εξουδετερώσει τις συμβατικές και πυρηνικές υποβρύχιες δυνατότητες της Κίνας.
Ειδικότερα, τα κινεζικά πυρηνικά υποβρύχια που φέρουν βαλλιστικούς πυραύλους αποτελούν αυξανόμενη απειλή, με την Κίνα να έχει αναπτύξει το νέο πύραυλο JL-3 (CH-SS-N-20) στο υποβρύχιο Type-094 το 2022.
Η μεγάλη εμβέλεια του πυραύλου αυτού θα μπορούσε να επιτρέψει στα κινεζικά υποβρύχια να περιφέρονται σε πιο κοντινές τοποθεσίες και να θέτουν στο στόχαστρο περιοχές εντός των Ηνωμένων Πολιτειών.
Ένα αυτόνομο σύστημα σαν του Orca θα μπορούσε να δυσχεράνει σημαντικά τέτοιες κινήσεις της Κίνας.
Όλες αυτές οι δυνατότητες του Orca διευκολύνουν τη λειτουργία των επανδρωμένων υποβρυχίων, επιτρέποντας τους να αναλάβουν άλλες κρίσιμες αποστολές.
Η χρήση των Orca θα μπορούσε να επεκταθεί από την Αρκτική μέχρι τη Νότια Κινεζική Θάλασσα, γεγονός που σημαίνει ότι το Ναυτικό των ΗΠΑ θα χρειαστεί περισσότερες από πέντε ή έξι Orca για να καλύψει τις ανάγκες του.
Το Orca XLUUV δίνει στις ΗΠΑ το πλεονέκτημα της «άρνησης πρόσβασης» (A2/AD).
Η ένταξη του Orca στην υπηρεσία του Αμερικανικού Ναυτικού σηματοδοτεί τη μετατόπιση της στρατηγικής προς τα μη επανδρωμένα μέσα υψηλού ρίσκου.
Στο εξής, ο βυθός δεν θα ελέγχεται μόνο από τα πανάκριβα επανδρωμένα πυρηνικά υποβρύχια, αλλά από αθόρυβους, αυτόνομους «φρουρούς» που μπορούν να παραμονεύουν στις θαλάσσιες διόδους για μήνες, καθιστώντας τον υποβρύχιο χώρο πιο αδιαπέραστο από ποτέ.
Το Orca XLUUV δίνει στις ΗΠΑ το πλεονέκτημα της «άρνησης πρόσβασης» (A2/AD).
Μπορεί να τοποθετηθεί αθόρυβα σε στενά (όπως της Ταϊβάν ή του Ορμούζ) και να παραμείνει εκεί για 6 μήνες, περιμένοντας απλώς την εντολή να δράσει.
Είναι ο πρώτος πραγματικός «στρατιώτης-φάντασμα» των ωκεανών.
www.bankingnews.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια :
Δημοσίευση σχολίου